Akdeniz için birlik zirvesi 13 temuz Pazar günü Paris Büyük sarayda yapıldı. Zirveye 27 si AB ülkesi olmak üzere Akdeniz de sınırı olan 44 ülke davet edildi. Libya devlet başkanı Kadafi zirveyi protesto ederek katılmadı.
Zirvenin açışkonuşmasını Fransa Cumhurbaşkanı yaptı Sarkozy : “Barış için bir araç inşaa etmek istiyorsak anlaşmazlıklarımızı aşmalıyız” dedi. Nedir bu Akdeniz için birlik projesi ve nasıl ortaya çıkmıştır ? Bu pdojenin sahibi Sarkozy. Sarkozy Cumhurbaşkanlığı seçim kampanyasında AB nin geleceği konusunu ve Türkiye’nin AB ye üye olamayacağını öne çıkarmıştı. Bu bağlamda Türkiyenin Avrupa ülkesi olmadığını ve oluşturacakları AKDENİZ BİRLİĞİN de yer alacağını söylüyordu. Aynı zamanda Fransa'ya uluslararası arenada kaybettiği nüfuzunu yeniden kazandırmayı vaat eden Sarkozy, proje ile Fransa'yı Akdeniz ve Ortadoğu'da söz sahibi kilit bir ülke haline getirmeyi hedefliyordu Başkan seçildikten sonra kolları sıvadı ve bu projeyi gündeme getirdi. Projet AB modelini örnek alıyor ve Akdeniz Birliğini AB din dışında tutuyordu. AB ülkelerinden sadece Akdenizde sınırı olan ülkeler bu birliğe girebilecekti. Fakat Sarkozy Almanya ve Bürüksel duvarına çarptı. Almanya başbakanı Merkel bu projeye cepheden karşı çıktı. Merkel Akdeniz birliği projesinin AB nin gücünü böleceğini ve AB ülkelerinin AB den bağımsız bir oluşumada yer alamayacağını belirtti. Fransa ve Almanya diplomatik bir krizin eşiğine geldi. Bürüksel Akdenizle ilgili 1995 den buyana bir Barselona sürecinin olduğu belirtildi. AB’den habersiz, bağımsız bir proje üretmesinden rahatsız oldu. Bu hoşnutsuzluk, gerek Avrupa Komisyonu gerekse bazı üye ülkeler tarafından açıkça dile getirildi. Sarkozy, hiç beklemediği bir tepkiyle karşılaşmıştı ve sonunda da geri adım atmak zorunda kaldı. Varılan anlaşmaya göre, Almanya ve Akdeniz'e kıyısı olmayan diğer AB ülkeleri de projeye katılabilecekti. Konuyu gündemine alan 13-14 Mart'taki AB zirvesi, Sarkozy'nin planını iyice sulandırarak projenin AB'nin mevcut girişimleri üzerinde geliştirilmesine ve yapılandırılmasına karar verdi. Bu arada projenin adı da değişti. Sarkozy'nin bağımsız Akdeniz Birliği, "Barcelona Süreci: Akdeniz İçin Birlik" oldu. Zirve, projeyi geliştirme görevini de Paris'ten alarak Avrupa Komisyonu'na verdi. Sarkozy konuyu kendisi açısından bir prestij meselesi yaptığı için Almanya ve Brükselin önerilerini kabullendi. Liberation gazetesinden Mark Semo’ya göre Projenin içi boşalmıştı ve somut hiç bir programının olmadığını yazdı. Akdeniz Birliği projesi, AB ile Akdeniz bölgesi arasında başta kaçak göç, çevre, içme suyu, enerji, ulaştırma, sürdürülebilir kalkınma gibi alanlarda yakın işbirliği ve dayanışmayı öngören çok genel konuları içeriyor. 13 yıldır süren Barselona sürecinde aynı konular hedeflenmiş ama elle tutulur bir adım atılmamıştı. Libya Devlet Başkanı Muammer Kaddafi Projenin sömürgecilik mantığı taşıdığını belirterek, "Önümüze kemik atmaları için ne köpeğiz ne de aç." diyerek tepki göstermişti. Kaddafi, projenin ciddi sorunlara yol açacağını, yasa dışı göç ve terörü artıracağını da öne sürdü.
"Bu proje korkutucu. Bu proje tehlikeli" diye konuşan Kaddafi, projenin tamamen başarısız olacağını öngörüsünde bulundu. Türkiye den ise zirveye başbakan Tayip Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Babacan katıldı. Erdoğan zirveden önce Sarkozy ile bir görüşme yaptı. Erdoğan Paris’e Türkiye nin AB üyeliği hayalini canlı tutma mantığı ile geldiği bu görüşmede ortaya çıktı. Amaç Türkiye’nin AB üyeliğine karşı çıkan Sarkozy’den bir kaç destek sözcüğü almaktı. Sarkozy ise Türkiye nin bir Akdeniz ülkesi olarak bu zirveye katılmasının önemini bildiği için Türkiye nin AB üyeliği ile Akdeniz birliğinin bir ilgisi olmadığını belirri. Ali Rıza TaşdelenParis14 temuz 2008
|
|
